Independent'ın Ortadoğu muhabiri Robert Fisk ise Irak'tan bir yorum yazdı. Fisk, bu yılki seçimlerde koltuğunu korumak isteyen George Bush'un, bir an önce Irak'tan çıkmak niyetinde olduğunu öne sürdü. Fisk, bu konuda, 'neo-con' kesimin ortaya attığı öneriyi değerlendirdi. Bu önerinin, Irak'ı etnik ve dini esaslarla bölüp 3 küçük devlet haline getirmek olduğunu yazan Fisk, bunu 'etnik temizlik' projesi diye nitelendirdi. Fisk'in Irakla ilgili öngörüleri şöyle: Saddam'ın yakalanması durumu düzeltmedi. Kuzey Irak'taki Kürtlerin talepleri ve farklı dini grupların istekleri, çok kültürlü Irak'ta politik yapıyı oluşturmanın kolay olmadığını gösteriyor.

ABD'nin hedefi 2004 yılında Irak'ta demokratik düzenin ilk adımlarını atmak. Bu deneyin başarılı olup olmayacağı belli değil. Çünkü çatışma potansiyeli çok yüksek. Uzmanlara göre 1 yılda demokrasinin gelmesini beklemek hayalcilik. Uzmanlar, en iyi durumda anayasa üzerinde anlaşma sağlanabileceği ve iktidarın Şiiler, Sünniler ve Kürtler arasında paylaştırılabileceğini tahmin ediyor. Eğer bu gerçekleşmezse, ülkeyi felakete sürükleyecek uzun süreli bir iç savaş ihtimali var.

Irak'ı nasıl bir gelecek bekliyor?

Washington'ın Irak takvimi asıl sorunlara değinmiyor. "Kürtler'in bölgesel özerklik taleplerine ne cevap verilecek? Dini grupların istekleri nasıl karşılanacak? Dinin ülkenin sistemindeki yeri ne olacak?" gibi soruların cevapları belirsizliğini koruyor. Şiiler; dinin yeni düzende önemli rol oynamasını, Irak İslam Cumhuriyeti'nin kurulmasını istiyor. Dini grupların güçlenmesinin, ABD'nin Irak için öngördüğü sistemele ne kadar uyduğu netleşmedi. Bush'un Irak'ta oluşturmayı düşündüğü ama aslında tüm Ortadoğu için öngördüğü liberal demokrasi anlayışı bölgeye yabancı. Uzmanlar, Ortadoğu'da İslamiyet'e, bireysel özgürlüklerden daha fazla önem verildiğine dikkat çekiyor. Uzmanlara göre, Irak'ta İran benzeri bir düzen oluşmasa da din devlet içinde ağırlıklı olacak.

ABD, Irak için 85 milyar dolar ayırmayı planlıyordu ancak hem direnişin hem de masrafların beklentilerin üstünde olması, Washington'ın hesaplarının tutmadığını gösterdi. Şimdi hedef, bölgedeki 130 bin askerin bir an önce eve dönmesini sağlamak. Irak'ta yönetimin devri için acele edilmesinin de bu yüzden olduğu tahmin ediliyor. Irak'ta şiddetin kısa zamanda sona ereceğini kimse beklemiyor. Washington sadece sorumluluğu devrederek, kayıpları azaltmayı hedefliyor.

LONDRA

« Geri Dön