Uzun bir süre geçti, ameliyat ve tedavi nedeniyle, e-mailleri okuyamadığımdan okuyucu sorularını cevaplayamadım. Bundan böyle, belki haftada bir gün bu konuda yazacağım.

Hüseyin BÜYÜKBAŞ: Sigortalı personelimizin günü doldu; sigortaya başvurdu ve emekli oldu. Eski yıllarına ait kıdem tazminatını almadan emekli olduğu gün, sosyal destekleme primine tabii olarak aynı işyerinde aynı görevde çalışmaya başladı, diyelim. Kıdem tazminatı hakkı kaybolur mu ? Yoksa ilk giriş tarihinden itibaren kıdem tazminatı hakkı saklı kalarak sonra kendi isteği ile çıktığında veya çıkartıldığında kıdem tazminatına hak kazanır mı ?

Emeklilik, işçinin kıdem tazminatını hakediş hallerinden biridir. Okuyucumuzun sorusundaki işçi de emekli olduktan sonra, sosyal güvenlik destek primi ödeyerek çalışmasını sürdürmüş ve emekli olurken kıdem tazminatını almamıştır. Halbuki emeklilik, önceki hizmet akdinin kesinlikle bitim tarihidir. Sonraki çalışma, yeni bir iş sözleşmesiyle sürdürülmektedir. Bu nedenle doktrin ve yargı kararlarında da açıkça vurgulandığı üzere, emeklilik öncesindeki hizmet süresi ile emeklilik sonrasındaki hizmet süresi, kıdem tazminatı hakkı yönünden birleştirilememektedir. Burada hizmet birleştirilmesinin önemli bir ilkesinin uygulaması sözkonusudur. Bu uygulamada hukuki ve iktisadi anlamda bir yanlışlık da bulunmamaktadır. Öyleyse sözkonusu işçinin emekliliğe kadarki çalışması nedeniyle hak ettiği kıdem tazminatı, her halükarda emeklilik tarihindeki son ücreti veya giydirilmiş ücreti üzerinden tahakkuk ettirilerek işverenlikçe ödenmelidir. İşçinin yazılı istekte bulunması vb hiçbir şartın işverenlikçe öne sürülmesi mümkün değildir. Çünkü emeklilik, kıdem tazminatı alacağının derhal ödenmesi yükümlülüğünü işverene yüklemektedir. Gecikme olması halinde işçi tarafından, en yüksek mevduat faizi üzerinden faiz talebi için iş mahkemesinde dava açılması mümkündür. Bu davada iş mahkemesi hakimince emeklilik tarihinden itibaren faize hükmedilecektir. Bu durum, emeklilik sonrası çalışmasının istifa ile sona ermesi halinde de değişmemektedir. Yani sözkonusu işçi, işten kendi isteği ile ayrılsa ve bu son çalışması nedeniyle kıdem tazminatına hak kazanamasa bile, emeklilik öncesi dönemdeki çalışma kıdemi doğrultusunda belirtilen kıdem tazminatını işverenden isteyebilecektir. Ancak istifası nedeniyle emeklilik sonrası dönemdeki çalışmasından dolayı kıdem tazminatını haketmemiştir.

Haydar TANSELOĞLU: 01.05.1965 doğumluyum. SSK'ya ilk girişim: 01.05.1981. Özel sektörde 01.09.1993 yılından beri çalışmaktayım. 4960 gün ödenmiş primim var. İş şartlarımdan memnun olmadığım için işten ayrılmak istiyorum. Ancak 10 yıllık tazminatımı bırakmak da istemiyorum. İşveren tazminat vermemek için çıkartmıyor, baskı kurarak kendi isteğimizle gitmemizi bekliyor. Kendi isteğimle ayrılmaktan başka seçeneğim yok. Kendi isteğimle ayrılıp tazminatımı almanın bir yolu var mı? Emeklilik hakkına dayalı bir yaptırım ile bunu sağlamak mümkün mü ?

İstifa eden işçinin kıdem tazminatını hak edemeyeceğini daha önceden birçok defa yazdım. Çünkü hiçbir yasal nedene dayanmayan istifa hali, kıdem tazminatını hak edişe imkan vermemektedir. Muvazzaf askerliğe giden erkek işçi, evlenme nedeniyle işten ayrılan kadın işçi, emeklilik nedeniyle işten ayrılan erkek veya kadın işçi, belirtilen yasal nedenlerle istifa etse bile, 1475 sayılı İş Kanunu'nun halen yürürlükte bulunan 14. maddesi hükümlerine göre kıdem tazminatına hak kazanacaktır. Okuyucumuz, sigortalılık süresini, prim ödeme gün sayısı tamamlayıp sadece yaş şartını beklediğini söyleyebiliyor ve bunu SSK'ndan alacağı belge ile kanıtlayabiliyor ise, istifa ederek kıdem tazminatını işverenden talep imkanı doğabilecektir.

Hasan ALİOĞLU: 1985 İTÜ Metalürji Fakültesi mezunuyum.1983 yılında bir kamu kuruluşu olan İSDEMİR'de stajımın bir bölümünü yaptım. Sigortalı olmak istememe rağmen, sigortalı yapmadılar. Geriye dönük hakkımı arayabilir miyim ?

Okuyucumuzun staj döneminde sigortalı olmamasını dava edebilme hakkı düşmüştür. Yasal süresi içinde sigortalı çalıştırılmadığını dava edebilseydi, yarar sağlayabilirdi. Ama artık geriye dönük hakkını istemesi mümkün olmayacaktır.

TAHSİN SINAV

Künye

Temsilcilikler

Abone Formu

Mesaj Formu