YAKUP KOCAMAN / İSTANBUL
Türkiye'nin 500 büyük firması 1998'den bu yana istihdamı azalttı, ücretleri ise az artırdı. İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından hazırlanan Türkiye'nin 500 büyük Sanayi Kuruluşu-2003 raporunda yer alan verilere göre, Türkiye'nin 500 büyük firması istihdam sayısını 5 yıl öncesine göre azaltırken işçi ücretlerinde ise az miktarda artış yaptı.

Raporda, 1998 senesinde 500 büyük firmanın toplam 587 bin civarında kişiye iş sağlarken bu rakamın 2003'te 518 bine indiği kaydediliyor. Öte yandan 5 yıl önce istihdam ettiği kişilere 11 katrilyon lira ücret ödeyen 500 büyükler, 2003 yılında çalışanlarına paranın satın alma gücü üzerinden hesaplandığında yaklaşık 12 katrilyon lira ödeme yaptı. Gelir dağılımının dünya genelinde hem ülkelerin içinde hem de ülkeler arasında giderek bozulduğunu belirten uzmanlar, adaletsiz gelir dağılımı sonucu sermayenin tekelleşmeye başladığı, buna bağlı olarak da işsizliğin tırmanışa geçtiğine dikkat çekiyor.

Yabancı üretime değil faize geliyor

Reel faizlerin yüksek getirisi nedeniyle yurtdışından gelen sıcak para üretim yerine hazine bono ve tahvillerine yöneliyor. Faizlerin düşürülmesiyle ranta gelen yabancı sermayenin üretime yöneleceği belirtiliyor.

Devlet İstatistik Enstitüsü'nün (DİE) 2004 yılı I. dönem geçici sonuçlarına göre ise, Türkiye'de toplam istihdam 19 milyon 902 bin kişi, işsiz sayısı ise 2 milyon 830 bin kişi olarak tahmin ediliyor. Gayrıresmi sonuçlara göre ise eksik istihdam da eklenince işsiz sayısı 10 milyonu aşıyor. 2004 yılı I. Dönem (Ocak, Şubat, Mart) Hanehalkı İşgücü Anketi geçici sonuçlarına göre ise Türkiye'de işsizlik oranı 2003 yılının I. döneminde 12,3 iken 0,1 puan artarak 12,4 seviyesine çıktı.