HALE KAPLAN ÖZ
Kentim İstanbul Projesi'ni artık duymayanınız yoktur. Geçtiğimiz yıl İstanbul'da başlatılan yoğun haber ve reklam faaliyeti ile tüm İstanbul'a duyrulan Kentim İstanbul Projesi, kahvehaneden okula, mahalleden büyük konser salonlarına uzanan geniş çerçeveli bir etkinlikler dizisinden oluşuyor. İstanbul'un etnik ve kültürel mozaiğinin her taşına ulaşmayı hedefleyen proje kenti sorgulayarak kentli olma bilinciyle belleği de taze tutmayı sağlıyor. Yapılan etkinliklerle İstanbullular'ın yüzde 35'ini faaliyetlerden haberdar eden, yüzde 10'luk kısmının ise faaliyetlere katılmasını sağlayan Kentim İstanbul, hedefini büyüterek yoluna devam ediyor. İstanbul'un adını seçkin dünya kentleri arasına yazdıracak olan ve birçok Anadolu kentine de örnek teşkil eden Kentim İstanbul'un Proje Yöneticisi İhsan Aktaş ile İstanbul'u, İstanbullu olmayı ve yeni dönem projelerini konuştuk.

İstanbullu olmak ne demek, herkes İstanbullu olabilir mi?

İstanbullu olmak başlı başına bir algı meselesi. Bu konuyu birçok akademisyenle görüştük. En sonunda kentli olmayı, aidiyet kavramı üzerine temellendirmenin uygun olduğuna karar verdik. İstanbul'da önceden beri yerleşik olan insanlar sadece kendilerini İstanbullu, kendileri dışındakileri taşralı olarak görüyorlardı. Bu da İstanbul içinde bir uyumsuzluğu beraberinde getiriyordu. İstanbul'da da insanların kendilerini İstanbullu hissetmeleri artık bir zorunluluk haline geldi. Biz kendini bu kente ait hisseden herkesin İstanbullu olabileceğini düşünüyoruz.

Böyle bir projeye neden ihtiyaç duyuldu?

Normal şartlarda şehirler taşradan göçü sınırlı sayıda alırlar. Şehirlerin tarihi ve kültürel karakterlerinden ve yaşattıkları büyük hafızadan dolayı sonradan gelen insanları dönüştürürler. Önceleri bu sayı az olduğu için İstanbul bu dönüştürmeyi yapabiliyordu. Ama sonra o kadar yoğun bir göç oldu ki, kargaşa yaşandı ve neredeyse İstanbul'da kendisine benzenilecek şehirli kalmadı. Son on yılda yapılan çalışmalarda fiziki anlamda ciddi bir düzelme yaşandı ama kentin sorunu fiziki düzelme ile sona ermiyor, insanları ele almanız gerekiyor. Kent, doğal yoldan bu insanları dönüştüremediği için bu proje ile bizler bu işi üstlenmiş olduk.

Bir yıl önce "İstanbullu olma bilincini oluşturacağız" diyerek yola koyuldunuz. Bu süreç içinde neler yaptınız, ne kadar yol katettiniz?

Geçtiğimiz dönem içinde yaptığımız en önemli faaliyet, İstanbul'u şehir olarak tartışmaya açmamız oldu. Bu bizim için çok önemli bir olguydu. Geçen yıl kentin tüm kesimlerine, İstanbul'un tarihi ve kültürel birikimi, göç ve yerleşim problemi, turizm potansiyeli konulu sempozyumlar yapıldı. İstanbul Kültür ve Sanatları Fuarı düzenlendi. Okullarda bilgi yarışmaları yapıldı. Tüm bunlar bu yıl da tekrar edilecek. Biz insanların İstanbul'un tarihi ve kültürel birikiminden haberdar olmaları, kentle barışmaları ve barıştıkları kentlerini sahiplenmeleri sağlamaya çalıştık.

Yürüttüğünüz projenin, AB'ye giriş sürecinde, dünyaya kültürümüzü tanıtma noktasında da önemli bir işlevi var...

Küreselleşme süreci içinde ülke kimliklerinin yerini kent kimlikleri alıyor. Gelecek 50 yıl da dünyayı 10 önemli kentin yöneteceğine dair bir teori var. İstanbul bu 10 kenti arasında bulunmaya aday bir kenttir. Tarihi kültürü ve her türlü zenginliği bunun için imkan sağlar. Zaten Kentim İstanbul da bu farkındalığı ortaya çıkarmak için girişilmiş bir projedir. Eğer İstanbullular nasıl bir medeniyet toprağının üzerinde olduklarını bilirlerse bu değeri dünyaya sunmak da o kadar özgüvenli ve cesaretli olurlar. Bence İstanbul yakın zamanda tüm dünyaya niteliğini sunacak bir kent.

'BASTIĞINIZ TOPRAĞIN TARİHİNİ TANIYIN'

İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin sosyal bir projesi olan Kentim İstanbul, 2004 yılında, 200 lise semineri, 300 kahvehane semineri, 350 ilköğretim öğrencilerine İstanbul gezisi, 20 Kentim İstanbul Semineri, 50 'Mahallede Şenlik Var' etkinliği, 2. İstanbul Kültür Sanat Fuarı, 2. İstanbul Kongresi, yazarlar ve bilimadamlarının katılacağı İstanbul üzerine beyin fırtınası düzenleyecek. Kentim İstanbul kapsamında şu ana kadar, İstanbul'daki 120 semtin tarihi dokusunu ve geçmişindeki önemli şahsiyetleriyle ilgili geniş bilgi veren semt kitapçıkları yayınlandı. İstanbullular'a yaşadıkları çevreden haberdar olmaları için hazırlanan çalışmalar semt sakinlerinde aidiyet ve kimlik oluşturmayı hedefliyor. Kentim İstanbul'un bu sene geçtiğimiz yıldan farklı birkaç etkinliği de bulunuyor. Bunlar arasında en neşeli ve ilginç olanı 'Mahallede Şenlik Var'. Küreselleşme ve kentleşmeyle birlikte kaybolan mahalle kültürünü canlandırabilmek, çevresinden bihaber ve yalnız olan kent insanının içinde yaşadığı mahalleli ile kucaklaşmasını sağlamak amacıyla düzenlenen etkinlikte Karagöz, ortaoyunu ve sinevizyon gösterileri sergilenecek. Sultanahmet ve Ayasofya çevresinden başka bir yere taşıyamadığımız turistlere yönelik de meydanlarda İstanbul'un ayrıntı tanıtımlarını sunan film gösterimleri yapılacak. Ayrıca bu yıl, Paris ve NewYork'ta Yurtdışında Kentim İstanbul Günleri düzenlenecek.

KÜLTÜR HARİTASI

Meral Keskin'in resimleri, Ankara Halkbank Sanat Galerisi'nde. Tel: 0312 426 10 08

İhsan Fazlıoğlu'nun Türk Aklının Yapısı söyleşisi saat:17.00'de Türk Edebiyatı'nda. Tel: 0 212 526 16 15

Selim Somçağ'ın 'Kültür Tarihimizde Hayvanlar' söyleşisi saat:18.30'da Yapı Kredi Kültür Merkezi'nde. Tel: 0 212 473 04 44

Akdeniz Kukla Buluşması konferansı saat: 14.00'te Cervantes Kültür Merkezi'nde. Tel: 0 212 232 02 24)

Ölüm Oyunu filmi saat:14.30'da Bilgi Üniversitesi'nde. Tel: 0 212 293 50 10

Recep Şahin'in Hat Sergisi 17 Mayıs'a dek Taksim Sanat Galerisi'nde.

İDEMER'in Ortadoğu'da Osmanlı Eserleri başlıklı seminer ve dia gösteribi saat 14:00'te Altunizade Kültür Merkezi'nde. Tel: 0 216 310 71 06