Celal Talabani'nin Irak Cumhurbaşkanlığı'na seçilmesi, hem Ankara'da gizli bir memnuniyetle karşılandı hem de bu ülkeye yönelik kaotik görüntünün dağılmaya başlaması gibi önemli bir duygunun ortaya çıkmasına yol açtı. Tabiî ki her şey bir anda olup bitmiyor ama Irak'taki tablo Ankara için giderek netleşiyor ve bu ülkeye ilişkin politikalar yeniden konuşulabilir hale geliyor.

KYB liderinin Irak'ın bir numaralı koltuğuna oturması, Başbakan'ın seçimi; yani Meclis'in kendi yönetim unsurlarını birer birer seçmesi ülkenin siyaseten stabilize olması yolunda ciddi adımlar olarak görülüyor. Parlamentonun işleyebileceğine dair kanaatler güçleniyor. En önemlisi de artık Bağdat'ta muhatap alınabilir ve mesela uzlaşılabilir bir otorite ortaya çıkmış bulunuyor.

Ankara'da dikkate değer en önemli gelişme ise, baştan beri adaletsiz sistem, eksik katılım ve hileli sandıklar gibi gerekçelerle pek sıcak bakılmayan Irak seçimine yönelik tavırdaki değişikliktir. Bugün gelinen noktada seçim, artık yeni Irak için en güle veri haline gelmiş bulunuyor. Ankara, resmen zaten tanıdığı seçimi, artık fiilen de tanıyor.

Önceki gün konuştuğumuz, Dışişleri Bakanı Abdullah Gül, "Irak seçimleri Türkiye için, yeni döneme ilişkin bir veri midir?" sorumuza, "Başka seçenek var mı?" sorusuyla cevap verdikten sonra, yeni Meclis'in eskiden kalan bazı arızaları gidereceğine dair inancını anlattı. Türkiye, seçim öncesinde de ısrarla bütün unsurları özellikle de Sünnileri seçime katılmaya çağırarak, bugünkü noktaya gönderme yapıyordu.

Çok yakın bir zamana kadar hem seçimleri ciddiye almayan hem de Talabani'den pek hazzetmeyen isimler bile bugün tavır değişikliği içerisindeler.

Talabani'nin Bağdat'ta oturacak olmasının Ankara'nın çok önemsediği "toprak bütünlüğü"nün teminatı olmasa bile en kuvvetli ilacı olduğu düşünülüyor. Ayrıca, bir Kürt liderin Irak'a Cumhurbaşkanı olmasının Şii, Sünni ve Kürtler arasındaki birlikteliği güçlendireceğine ve ayrılma mazeretlerini zayıflatacağına inanılıyor. Yani, Kürt'ten Cumhurbaşkanı olunabilmesinin, Kuzey'deki ayrılıkçılı hareketlerin siyasi gücünü azaltacağı umuluyor. Uzun bir süreden beri Irak'ta üçlü bir coğrafi ve idari bölünmeye doğru gidiş tehlikesi ciddi bir seçenek olarak hesaba katılırken, seçimle ortaya çıkan yeni yapının merkezi idareyi güçlendirmesi bekleniyor.

Talabani'ye sempatinin bir önemli gerekçesi de KYB liderinin, Mesut Barzani'ye oranla Ankara'ya daha yakın bir isim olarak görülmesidir. Barzani'nin yakın geçmişteki sert ve uzlaşmaz demeçlerinin bunda büyük payı bulunuyor. Bununla birlikte, yeni durumun KDP liderine yönelik bir psikolojik baskı üretmesi de beklenmiyor.

Ankara, kesinlikle seçim öncesine oranla çok daha iyimser bir noktada. Irak'ın kendi kendisini yönetme becerisinin daha kısa sürede gelişeceğini ve dolayısıyla da ABD'nin bu ülkeyi terk etme şartlarının hızla oluşacağını düşünüyor.

Talabani'nin Cumhurbaşkanı olması, öte yandan, Türkiye'nin yeniden yapılanma sürecine dahil olması açısından da değer taşıyor. Siyaseti kıvrak ve kariyerinde güvenilmez birtakım örnekler bulunuyor olsa da Talabani'nin Türkiye'ye herhangi bir isimden daha çok değer vereceği tahmin ediliyor.

Bütün bu olumlu yaklaşımlara rağmen Ankara için Irak'ın ve Irak'ın geleceğinin belirsizliklerle dolu olduğu da hesaba katılmalıdır. Demokrasiyi ilk kez ve üstelik kuruluş felsefesini oluşturmak, anayasa yapmak ve üç büyük etnik yapıyı seçim esasına dayalı bir devlet çatısı altında toplamak da zaten başlı başına bir belirsizlik durumudur.

Üstelik bu noktadan sonra Bağdat'ta oluşan ve oluşmakta olan yapı artık dışarıdan müdahaleye elverişli değildir. Türkiye'nin politik başarısı, Iraklıların bir arada yaşayabilme girişiminin başarısıyla doğrudan ilgilidir.

MUSTAFA KARAALİOĞLU

Künye

Temsilcilikler

Abone Formu

Mesaj Formu

Online İlan