Tedavilerdeki haklarınızı biliyor musunuz?

Tip 1 ve Tip 2 diyabetli olan; devlet memurları ve diğer kamu görevlileri ile bunların bakmakla yükümlü oldukları aile fertlerinin tedavileri devlet ve üniversite hastanesinde yapılıyor. Diyabetli hastaların tıp fakültelerinin endokrinoloji metabolizma, var ise diyabet bilim dalları ile bu dalların uzmanları bulunan Sağlık Bakanlığı'na bağlı eğitim hastanelerinin ilgili kliniklerinden sağlık kurulu raporu almaları gerekiyor. Sağlık kurulu raporunda hastalığın tipi, varsa özelliği ve komplikasyonları ile kendi kendine veya yakınlarınca kontrol yeteneği kazanmış olduklarının belirtilmesi gerekiyor. Maliye Bakanlığı'nın 2003 Bütçe uygulama talimatnamesinde yaptığı değişikliğe istinaden insülin kullanan bütün diyabetlilere günde 1 adet kan şekeri ölçüm çubuğu ödemeyi kabul etti. Bundan böyle 18 yaşını bitiren Tip 1 diyabetliler kan şekeri ölçüm çubuğu almaya devam edecekler, ayrıca insülin kullanan Tip 2 diyabetliler de günde 1 adet kan şekeri ölçüm çubuğu alabilecekler.

Emzirmek şekerden koruyor

Brigham ve Kadın Hastanesi ile Harvard Tıp Okulu'nun, sağlık durumları yıllardır izlenen 150 bin hemşire üzerinde yaptığı araştırma, iki çocuğu olan ve her ikisini de birer yıl emziren bir annenin, ilerleyen yıllarda şeker hastalığına yakalanma riskini neredeyse üçte bir oranında azaldığını gösterdi.

İnanmanız bile yeter...

Diyabet hastasıysanız hayatınızın bundan sonraki döneminde de kendinize çok iyi bakmanız gerekecektir. Diyabet ile birlikte normal hayat tarzınızı değiştirmeden mutlu yaşamanız sadece size bağlı. Diyabetli olduğunuz gerçeğini değiştiremezsiniz, ancak bu hastalığın kurallarına uyduğunuz sürece, hastalığınız sizi rahatsız etmeyecektir. Diyabet tedavisinde hedef, kan şekeri düzeyini kontrol altında tutmak, yani bunun "normale" yakın değerlerde kalmasını sağlamaktır. Her gün düzenli bir şekilde yürümek ve diyet listesine uymak bile sizi rahatlatacaktır. Bunu yapmanın hiç de zor olmadığını doktorunuz ve diyetisyeninizle aynı hareket ettiğiniz takdirde göreceksiniz. Unutmayın dünyada tek diyabetli hasta siz değilsiniz.

Diyabetle yaşamın altın kuralları

Ayaklarınızı iyi koruyun

Diyabet hastalarında kan şekerinin kontrol altına alınmaması sonucunda sinirlerin hasarı ve dolaşım bozuklukları ciddi boyutlara ulaşır. Bu nedenle diyabetlilerin her gün kontrol edip gerekli özeni göstermesi ve özel bir ayak bakımı uygulaması gerekir.

Şeker düşüklüğü de komaya sokabilir

İç hastalıkları uzmanı Dr. Soner Dileklen, şeker hastalığında ayak bakımının hayati önem taşıdığını söylüyor. Dileklen, "Ayaklar yıkandıktan sonra nemli bırakılmamalıdır" diyor

Diyabetlide ayak bakımı neden bu kadar önemli?

Şeker hastalığı damar yapısını bozduğu için eller ve ayaklara giden kan akımında azalmalar oluyor. Akım azaldığı için bu bölgede oluşacak her türlü enfeksiyona karşı vücudun müdahalesi daha çok zorlaşıyor. Ayak bakımına dikkat etmediğimiz durumlarda iltihap kapması, mantar enfeksiyonu, yaralanmalar ve nasır oluşumu her türlü iyileşmeyi geciktirir. İltihap durumunda kangrene kadar gidebiliyor. Diyabetli hastaların rahat ayakkabı giymesi gerekiyor. Ayakkabı; ayağını vurmayacak, Tırnak dipten kesilmeyecek. Makasla kesinlikle yara açılmayacak ve nasır kesilmeyecek. Pamuklu, terletmeyen çoraplar daha çok tercih edilecek. Ayaklar yıkandıktan sonra mutlaka çok iyi kurulanacak. Nemli kalmayacak, mantar enfeksiyonuna zemin hazırlanmayacak. Mutlaka her akşam ayaklar özel kremlerle ovulacak.

Teşhisi nasıl koyuyorsunuz?

Bana bir hasta geldiğinde onlarda bazı kriterler arıyorum. Kilolu mu, ailede şeker hastası var mı... Gebelik olduysa bu gebelikte şeker dengesizliği oldu mu; 4.5 kilo üzerinde çocuk doğurdu mu; geçmeyen yaraları var mı; sık enfeksiyona yakalanır mı? Şekerine bakıyoruz. Temel kural; açlık ve tokluk kan şekerine bakılması. Normal şeker değeri 80 ile 110 olarak tespit edilmiştir.

Bu unsurlar olmadan şeker hastalığından şüphe duyulmaz mı?

Çok düşük. Mutlaka kişinin kuşaklar öncesi genetiğinde vardır.

Çocuklukta diyabet neden ortaya çıkar?

Kromozom yapılarındaki problemlerle alakalı. Ama temel problem yapılan incelemeler göstermiş ki, çocukluk çağında geçirilmiş virütik enfeksiyonların oluşturduğu pankreas hasarlarından oluşuyor. Yani çocukta geçirilen kabakulak, kızamık, kızamıkçık enfeksiyonları pankreasta hasar yapıp şeker hastalığına neden oluyor.

Bulguları neler?

Ani kilo kayıpları, idrar kaçırmaları, sık su içme ve idrara çıkma, bulantı, kusma, baygınlık. Bazen çocuklar komaya bile girebiliyor. Aile bunu fark etmiyor. Bu tür şeker hastalığı çocuklarda 4-6 yaşlarından sonra ortaya çıkabiliyor. Ömür boyunca insülin kullanması gerekiyor. Başka bir şansı yok.

Şeker düşüklüğü önemli mi?

Şeker düşüklüğü, yüksekliği kadar ciddi bir durumdur. Kişiyi komaya sokup öldürebilir.

Belirtileri neler?

Baygınlık, soğuk terleme ve bilinç kaybı. Böyle bir belirtiyle karşılaşırsak şeker vermek zorundayız.

Şeker hastalarına ne önereceksiniz?

Üç şeyi kontrol edecekler. Şekeri, kolesterolü ve tansiyonu. Bu üç şeyi kontrol ederlerse, diyetlerine, egzersizlerine ve yaşam kalitelerine dikkat ederlerse sizden benden bir farkları yok. Tansiyonları 13/8 olarak seyrederse, kolesterolleri 160'ın altında seyrederse, şekerlerde açlıklar 110-120, tokluklar 130-140'ın üzerine çıkmazsa, şayet egzersizleri düzenli yaparlarsa, şeker hastalığında hiçbir sorun çıkmaz.

Diyabette eğitimin önemi nedir?

Diyabetin zararını bilmesi gerekiyor. Diyabete karşı yapılacak savaşta hangi silahları kullanması gerektiğini bilmesi gerekiyor. Diyabetli hastanın kalp problemi olma ihtimali normal bir kişiye göre 40 kat daha fazla. Bilinçlenecek ki, kişi ona göre hayat sürecek.

En son teknikler var mı bu konuda?

Diyabette şekerin parmaktan ölçülen cihaz yerine vücuda bir cihaz takıyoruz. Üç günlük şekerlerini anında görebiliyoruz. Burnundan sıkmak için spreyler geliyor.

DİĞER BÖLÜMLER 1. Bölüm : Diyabetle tadınız kaçmasın 2. Bölüm : Diyabete süper ilaç: Diyet ve egzersiz

Geri dön

Yazdır

Yukarı