Osmanlı Devleti'nin gerileme dönemlerinde saray erkanı eş, dost ve akrabalardan teşkil edilirdi. Saraya damat giren, paşa ünvanı alarak statü değiştirirdi. Beşik uleması tabiri de o dönemlerden kaldı. Cumhuriyet döneminde eş, dost, akraba kayırmacılığı sık sık gündeme gelen ve tartışılan konular arasında yer alıyor.

Türkiye'nin en köklü üniversitesi olan İstanbul Üniversitesi'nin bir diğer ilginç yönü de öğretim üyeleri arasındaki akrabalık bağlarıydı. Akademik camiada yer alan akademisyenlerin evlilikleri doğal karşılanırken, öğretim üyelerinin çocukları, damatları ve diğer akrabalarının da öğretim görevlisi olmaları üniversitede hanedan görüntüsü verdiği gerekçesiyle zaman zaman eleştiri konusu yapılıyor. Öğretim üyeleri, akrabalık bağları nedeniyle akademik personele katılan kişilerin hızla yükseldiklerine dikkat çekiyorlar. Kimilerine göre bilimsel torpil olarak nitelendirilen gelişme, akademik camia arasında gündeme gelen rahatsızlık konularından birisi. İstanbul Üniversitesi'nde görev yapan bir yardımcı doçentin şu sözleri akrabalık bağlarının önemli rol oynadığını göstermeye yetiyor: "Benim öğrencim olan bir çocuk, babası aynı fakültede öğretim üyesi olduğu için asistan olarak başladı. Kısa sürede beni de geçerek Doçent oldu. Benim kadrom hala yardımcı doçent olarak devam ediyor. Pek çok böyle örnek var."

Toker Dereli, eşi, kızkardeşi ve kızı

Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü Başkanı Prof. Toker Dereli'in eşi Prof. Bengü Dereli İş Hukuku Ana Bilim Dalı başkanı. İkisat Fakültesi eski dekanı Toker Dereli'nin kızkardeşi Doç. Esen Dereli ise aynı fakültede öğretim üyesi.

Toker Dereli'nin kızı Ayşegül Dereli de Yabancı Diller Okulu'nda okutman.

İktisat Sosyolojisi Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Mustafa Erkal'ın oğlu Zekeriya Erkal da İşletme Bölümü'nde araştırma görevlisi olarak çalışıyor. İktisat Fakültesi eski dekanlarından Prof. Esfender Korkmaz'ın kızı Selin Demirkazık ile Prof. Münir Kutluata'nın kızı Rabia Nilüfer Kutluata öğretim elemanı.

Akademik torpil önlenmeli

İngilizce İktisat Bölümü Başkanı Prof. Necati Mumcu'nun kızı Hatice Dilara Mumcu da aynı fakültede. Babasıyla aynı bölümde öğretim görevlisi olarak çalışan Hande Dilara Mumcu'nun tarih mezunu olduğu öğrenildi. Camia arasında gündeme getirilen bir konu da fakültelerde idari görevi olan ya da rektörlük yönetimine yakın isimlerin akrabalarının gerek işe alınmasında gerekse doktora jürilerinde iltimas olabileceği ihtimali. Öğretim üyeleri, "Doktora jürisine katılan hocalardan dördü aynı fakülteden, biri yabancı üniversiteden. Jüri üyeleri iki arada bir deredeler. Bu durumda jüri üyeleri objektif karar verebilirler mi?

Akademik torpili önlemek için bazı kriterler getirilmelidir" diyorlar.

Akraba olmayan yok

Prof. Türkan Öncel Prof. Yenal Öncel ile, İktisat Sosyolojisi'nde görev yapan Yard. Doç. Burhan Baloğlu ise Yard. Doç. Filiz Baloğlu'yla, Prof. Mithat Zeki Dinçer de Doç. Füsun Dinçer'le evli.

İktisat Polititikası ana bilim dalı başkanı Prof. Cemal Şanlı'nın kızı Fatma Bahar Şanlı babasıyla aynı bölümde.
İşletme Bölümü'nden öğretim görevlileri Aylin Aktükün ve İlker Aktükün kardeş.
Prof. İsmet Mucuk'un damadı Tozan Alkan da İşletme bölümünde okutman.

İktisat Teorisi Ana Bilim Dalı'nda yardımcı doçent olarak görev yapan Serdar Ongan ve Hakan Ongan ise amca çocukları oluyorlar.

Nur Serter'in kızına özel ilgi

Çalışma Ekonomisi Ana Bilim Dalı Başkanı ve İstanbul Üniversitesi personelden sorumlu Rektör Yardımcısı Prof. Nur Serter'in kızı da hanedana katıldı. Aynı fakülteden mezun olan Ebru Serter geçen yıl asistan olarak göreve başladı. Ebru Serter'in fiili olarak asistanlığa başlamadan önce odasının hazırlandığı iddia ediliyor. Ebru Serter'in önce Çalışma Ekonomisi'nde göreve başladığı, daha sonra annesi tarafından başka bir bölüme kaydırıldığı belirtiliyor.

Akademik evlilikler hoş

Yard. Doç. Arif Yavuz ve Yard. Doç. Nilgün Çil ile, Doç. Saip Kaya Ardıç ile uzman Ayşegül Ardıç, (kütüphane) İktisat Profesörü (emekli) Metin Kutal ile Prof. Gülten Kutal, Prof. Toktamış Ateş ile Doç. Nevin Ateş evli. Prof. Ateş ve eşi İktisat Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü'nde öğretim üyesi.

İktisat Fakültesi'nin ünlü hocalarından Prof. Nusret Ekin'in yeğeni Ahmet Selamoğlu da Çalışma Ekonomisi'nde öğretim üyesi.

Evlendi akademisyen oldu

İktisat'ın bir diğer ünlü hocalarından Prof. Sebahattin Zaim'in oğlu Halil Zaim de Çalışma Ekonomisi bölümünde öğretim görevlisi.

İktisat Fakültesi'nde düz memur olarak çalışırken İktisat Tarihi Ana Bilim Dalı'nda akademik personele dahil olan Yard. Doç. Mehtap Özdeğer, Prof. Hüseyin Değer'in eşi. Mehtap Hanım evlendikten sonra akademisyenliğe geçti. Prof. Hüseyin Özdeğer İktisat Tarihi Ana Bilim Dalı Başkanı'ydı. İktisat ve İçtimaiyat Tarihi Araştırmaları Merkezi Müdürlüğü de yapan Prof. Özdeğer emekli oldu.

Aysel Çelikel'in kızı İktisat'ta

Hukuk Fakültesi eski dekanı ve YÖK üyesi Prof. Aysel Çelikel'in kızı Yard. Doç. Ayşe Çelikel Danışoğlu, İktisat Bölümü Uluslararası İktisat Ana Bilim Dalı'nda. Annesi Hukuk Fakültesi eski dekanı Aysel Çelikel, Rektör Kemal Alemdaroğlu ile ters düşüp istifa ettiği için Ayşe Çelikel sıkıntılı günler yaşadı. YÖK muhalifi Aysel Çelikel, Cumhurbaşkanı A. Necdet Sezer taarfından YÖK üyeliğine getirildi.

Özkan'ın dünürleri ailece İktisat'lı

Hanedan görüntüsü en fazla olan fakültelerden birisi de İktisat Fakültesi. Ünlü iktisat profesörü, İktisat Teorisi ana bilim dalı eski başkanı Hayri Erdoğan Alkin'in çocukları Emre ve Kerem Alkin de babalarıyla aynı fakültede öğretim elemanı oldular. Kılıçbalığı Operasyonu'nda gözaltına alınan Emlakbank eski yönetim kurulu üyesi Erdoğan Alkin, Başbakan eski yardımcısı Hüsametttin Özkan'ın da dünürü oluyor. Prof. Alkin'in oğlu Emre Alkin, aynı fakülteden mezun olan Hüsamettin Özkan'ın kızı Özlem Özkan'la evlendi. İMKB Başkan Danışmanı ve BRT Ekonomi Editörü Emre Alkin'in Ceylan İntercontinental Otel'de yapılan düğününde nikah tanıklığını Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel ve ANAP Genel Başkanı Mesut Yılmaz yaptı. Emre Alkin, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Başkanı Osman Birsen'in danışmanıydı. Babasının kürsüsünde doçent olan Emre Alkin, Kültür Üniversitesi'ne, Deniz Harp Okulu ve Silahlı Kuvvetler Akademesi'ndeki öğretim üyeliği de yapan Doç. Kerem Alkin ise bir süre önce İstanbul Ticaret Üniversitesi'ne geçti.

Öğretim üyeleri kaçıyor...

İstanbul Üniversitesi, Alemdaroğlu'nun rektör seçilmesinin ardından kaliteli öğretim üyesi kaybına uğradı. Pek çok hoca istifa ederek özel üniversitelere geçti. 1997-2003 yılları arasında öğretim üyesi sayısında önemli bir düşüş sözkonusu oldu.

SBF ve Hukuk'un ünlüleri

SBF'den Prof. Duygun Yarsuvat, Doç. A. Işıl Karakaş, Prof. Burhan Şenatalar Bilgi Üniversitesi'ne, Prof. Pertev Bilgen Galatasaray Üniversitesi'ne geçtiler. SBF Dekanı Ali Ülkü Azrak da İÜ'den ayrıldı. Hukuk Fakültesi'nden Prof. Çetin Özek, Cemal Bali Akal, Hukuk Fakültesi'nden Prof. Necmi Yüzbaşıoğlu ve Yard. Doç. Dr. Korkut Kanadoğlu Galatasaray Üniversitesi'ne geçtiler. Korkut Kanadoğlu, Yargıtay Başsavcısı Sabih Kanadoğlu'nun oğlu. Hukuk'tan Prof. Belgin Erdoğmuş, Prof. Turgut Tarhanlı Bilgi Üniversitesi'ne gitti. Hukuk Fakültesi adeta boşaldı. Kürsü başkanlığına yardımcı doçentler getirildi.

İktisat'tan gidenler

Alemdaroğlu döneminde İktisat Fakültesi üçte bir kadar öğretim üyesi kaybı yaşadı. Prof. Ahmet Yörük Kadir has Üniversitesi'ne, Prof. Eser Karakaş Kültür Üniversitesi'ne gitti. Doç. Yusuf Balcı ayrılarak özel sektöre geçti. İktisat Fakültesi'nde uzun yıllar görev yapan Dr. Cengiz Arın'ın sözleşmesi yenilenmedi. Bir öğretim üyesi, "Çok değerli hocalarımız emeklilikleri gelince kaçıyorlar, başka üniversitelere geçiyorlar. Eskiden yaş haddine kadar severek görev yaparlardı. Şimdi durum değişti. Prof. Mehmet İpşirli Fatih Üniversitesi'ne, Doç. Hayati Develi Kültür Üniversitesi'ne geçti" dedi