Aşure eve bereketiyle gelir
Aşure eve bereketiyle gelir

Aşure, geçmişe nazaran azalan fakat bazı evlerde halen devam eden geleneklerimizden. İnanışlarımıza göre aşure yapmak, yemek ve özellikle de başkalarına dağıtmak, bereket dilemektir. Aşure pişirilen evlerde bir sene boyunca bolluk bereket olacağı, yoksulluk görülmeyeceği, yiyenlerin şifa bulacağına inanılır. Aşure pişerken karıştırmak için kullanılan kepçeye ibrişimle delikli gümüş paralar bağlamak, daha sonra bunları yıkayıp yine bereket olsun diye keseye koymak, aşurenin geleneklerden. Aşure rivayetlerinden en çok bilineni Nuh Tufanı ile ilgili olanı. Tufanın sona erdiği, Muharrem ayının 10. günü sular çekilmiş ve gemi Cudi Dağı eteklerinde karaya oturmuştur. Müminler kurtuldukları için bir gün şükür orucu tutmuşlar ve ellerinde az miktarda kalan bütün erzakları birleştirip aşure çorbası yapmışlardır.

Tekkede aşure geleneği

Tekke yaşantısında aşure pişirilmesi ve yenilmesi bir nevi ibadettir. Aşure içine konan her malzeme birer esmaya işarettir. Çiğ olarak kazana girerler, pişerler, olgunlaşırlar, ve en sonunda durulur, teslimiyet haline gelirler. Onun için bir zerresi dahi bir Fatiha'dır, yere düşürülmez, zayi edilmez. Osmanlı Sarayı'nda ise pişirilen aşureler saray mensuplarına ve ileri gelenlere "saksonya" adı verilen porselen sürahilerle, halka ise kazanlarla dağıtılırdı. Padişah kızları da kendi saraylarında aşure pişirtip semt halkına ve yoksullara dağıttırırlardı. Saray mensuplarının karşılıklı olarak birbirlerine gönderdikleri aşureler, çok değerli porselen, kristal, bakır, gümüş veya pirinç aşureliklere konulurdu. Evlerde ise evin en yaşlı olanı aşure kazanını Yasin-i Şerif okuyarak karıştırır, kazanın ağzını kalaylı bir tepsi, onun üstünü de beyaz bir örtü ile örterdi. Aşure yenilirken de salâvat getirilirdi.

Saray aşuresi

Malzemeler (5-6 Kişilik)

800 gr su / 300 gr aşurelik buğday / 150 gr toz şeker / 1 yemek kaşığı gülsuyu / 5 gr misk / 100 gr kuş üzümü / 30 gr fındık içi / 30 gr fıstık / 30 gr badem

Yapılışı:

Buğdayı bir gece öncesinden ıslatın. Ertesi gün buğdayı iyice yıkayıp tencereye koyun ve üzerine suyu ilave edip kaynamaya bırakın. Üzerinde biriken köpüğü alın ve buğdayların pişmesini bekleyin. İyice piştikten sonra süzgeçten geçirin. Süzülmüş buğdayı tencere ile ocağa koyup içine kuş üzümü ve şeker ilave edip bir taşım daha kaynatın. Misk ile gül suyunu ezip süzme aşurenin içine karıştırın. Kâselere sıcak olarak aşureyi dökün ve süsleyin.